Wordt geladen...

Grote klis


Latijnse naam: Arctium lappa
Andere namen: Grote klit, kliswortel, dokkewortel, schuftwortel, burdock

Toepassing bij klachten
Wetenschappelijk onderzocht
Inwendig gebruik:
  • Infectiewerend op de huid en schimmelwerend; Regelt de talgproductie van de huid; bloedzuiverend en ontgiftend:  zweren, abcessen (huid, tanden, keel), steenpuisten, staphylococcen-infecties, schimmelinfecties van de huid, impetigo, wondroos, strontjes, natte en etterige huidaandoeningen; acne, vette gelaatshuid; eczeem (droog en nat), dauwworm, psoriasis, schilferende huidaandoeningen, vette huid, dermatitis, droge en schrale huid, jeuk, kloven; vette haren, roos, haaruitval door overvette hoofdhuid; vroegtijdige haaruitval.
  • Bloedzuiverend en ontgiftend; Vochtafdrijvend, urinezuurdrijvend en zweetdrijvend; Helpt neierstenen te voorkomen: artritis en artrose (reumatische aandoeningen, psoriasis artritis; jicht, ischias (heupjicht); voorkomen van infectieuze blaasontsteking; voorkomen van niersteentjes; voorjaarskuren, ontgiftingskuren, vergiftiging met zware metalen.

    Uitwendig gebruik:
    • Infectiewerend; Huidreinigend, regelt de talgafscheiding, verzachtend: zweren, abcessen, steenpuisten, spataderzweer, staphylococceninfecties, schimmelinfecties van de huid, impetigo, wondroos, slecht helende wonden, strontjes (hordeolum); Acne (meeëters, puistjes), vette gezichtshuid, vette huid; eczeem (droog en nat), dauwworm; Psoriasis, schilferende huidaandoeningen; Dermatitis, droge en schrale huid, jeuk, kloven; Vette hoofdhuid, haaruitval/kaalheid door vette hoofdhuid.
      Gebruikte delen:
      Vooral de wortel van de tweejarige plant, in de zomer of herfst geoogst
        Waarschuwingen:
        Niet gebruiken in hoge dosis tijdens de zwangerschap vanwege een mogelijk baarmoederstimulerend of oxytocisch effect

        Akkerhoningklaver



        Latijnse naam: Melilotus officinalis
        Andere namen: Citroengele honingklaver, citroengele akkerhoningklaver, welriekende klaver, gele steenklaver, melilot
        Toepassing bij klachten:
        Wetenschappelijk bewezen
        Inwendig gebruik:
        Chronische problemen met de bloedsomloop:
        • Verbetert de aderlijke terugvloei, tonicum voor de aderen; Verhoogt de capillaire weerstand; Vermindert uittreden van vocht, electrolyten en eiwitten; Voorkomt vochtuitstorting; Bloedverdunnend; Ontstekingswerend op de bloedvatwand; Verbetert microcirculatie en de algemene bloedcircualtie; Bevordert de lymfecirculatie: spataderen en de gevolgen ervan: zwaartegevoel, vermoeid gevoel en gespannen gevoel in de benen; (nachtelijke) kuitkrampen door aderlijke stuwing; Oedemen (vochtophoping) van de onderbenen en enkels; Onrustige benen door veneuze stuwing (restless legs); tintelingen, gevoelsstoornissen, jeuk; Pigmentvlekken, en witbleke vlekken door zuurstof tekort; Dunne huid met slecht genezende wonden; Open been (spataderzweer); Vrieswonden en acrocyanoseAambeien, bloedende aambeien, acute pijnlijke aambeienAderwandontsteking, voorkomen van trombose (bloedstolsels), posttrombotisch syndroom.
        Gebruikte delen:
        Het kruid of de bloeiende toppen.
          Waarschuwingen:
          Niet geven bij acute endogene depressie.
          Vanwege het bloedverdunnend effect: niet gebruiken de laatste 14 dagen (zeker de laatste 36 uur) voor een chirurgische of tandheelkundige ingreep; niet geven aan personen met een actieve bloeding (bijvoorbeeld een bloedende maagzweer).


          Gezegende distel


          Latijnse naam: Cnicus benedictus
          Andere namen: Blessed thistle

          Toepassing bij klachten:
          Inwendig gebruik:
          Bevordert de speekselsecretie.
          Eetlustbevorderend, aangewend bij eetlustgebrek (anorexie).
          Galdrijvend.
          Spijsverteringsbevorderend, spijsverteringsstoornissen.
          Winderigheid (flatulentie).
          Mindere lever- en galwerking.
          Maagdarmontstekingen, constipatie, diarree, kolieken, zwangerschapsbraken.
          Ondersteunend middel bij de behandeling van maagpijn, maag- en duodenumzweren en aambeien.
          Artritis, jicht, slijmbeursontsteking, waterzucht (oedeem).
          Zweetdrijvende werking.
          Bronchitis, verkoudheid en koorts.
          Versterken en opwekkend middel dat bij zwakke zenuwen en bloedarmoede zijn toepassingen heeft.
          In vitro werden anti-tumorale en HIV-afremmende eigenschappen vastgesteld.
          Zwakke maag
            Gebruikte delen:
            Kruid.
              Waarschuwingen:
              Het gebruik van gezegende distel bij therapeutische dosissen is veilig. Hoge doseringen zijn maagprikkelend en braakverwekkend.
              Volgens sommigen wordt gezegende distel beter niet gegeven tijdens de zwangerschap.

              Engelwortel


              Latijnse naam: Angelica archangelica
              Andere namen: Grote engelwortel, engelkruid, heilige geestkruid, hemelwortel
              Toepassing bij klachten:
              Wetenschappelijk onderzocht
              Inwendig gebruik:
              • Eetlustopwekkend: gebrekkige eetlust (anorexie).
              • Bevordert maagwerking en afscheiding maagsappen; Bevordert de galsecretie en galafscheiding; Bevordert de pancreassecreties; Bevordert de algehele spijsvertering; Ontstekingswerend op maag en darmen: moeilijke en trage spijsvertering, volle maaggevoel; Gebrekkige maasapafscheiding, zware maag, zwakke spijsvertering, slechte vertering van vetten en eiwitten; Zwakke leverwerking; Chronische maagstoornissen/darmstoornissen/galstoornissen, gastritis; Ter voorkomen van maagzweren.
              • Krampwerend op maag en darmen: milde krampen/kolieken, maagdarmkrampen, misselijkheid, spastisch colon (irritable bowel syndrome), spastische constipatie.
              • Windrijvend: winderigheid (flatulentie), opgeblazen gevoel, volle maaggevoel.
                Gebruikte delen:
                Vooral de wortel van een 2 jaar oude plant, geoogst in de herfst en snel gedroogd.
                  Waarschuwingen:
                  Niet te gebruiken in hoge doses door zwangere vrouwen (werkt mogelijk abortief), wel als keukenkruid te gebruiken.
                  Niet aan diabetici geven.
                  Niet nemen bij actieve maag- en duodenumzweren, bij refluxoesophagitis, bij diverticulose en diverticulitis, bij colitis ulcerosa, bij ernstige leveraandoeningen; tenzij op voorschrift van een deskundige (en dit na de maaltijd in te nemen).
                  Vanwege het mogelijk bloedverdunnend effect: niet gebruiken de laatste 14 dagen (zeker de laatste 36 uur) voor een chirurgische of tandheelkundige ingreep; niet geven aan personen met een actieve bloeding (bijvoorbeeld: een bloedende maagzweer).

                  Damiana


                  Latijnse naam: Turnera diffusa
                  Andere namen: Damiaanblad, damiaankruid, Mexicaanse liefdekruid
                  Toepassing bij klachten:
                  Inwendig gebruik:
                  • Niet-organische van frigiditeit en verminderd libido bij man en vrouw: door onder andere stress, vermoeidheid, psychologische en emotionele oorzaken en tijdens de menopauze; Verminderde seksuele potentie, impotentie, vroegtijdige zaadlozing.
                  • Geestelijke vermoeidheid, zenuwuitputting, nerveuze overspanning, hoofdpijn; Ter verbetering van de mentale en psychische vermogens, concentratiestoornissenGeheugenzwakte; Negatieve instelling, depressiviteit; Stress, geringe stressbestendigheid, zenuwachtigheid, angsten.
                  • Vermoeidheid, chronische vermoeidheid, zwakte, kouwelijkheid; Oververmoeidheid, overwerktheid; Ter verbetering van het prestatievermogen; Herstel na ziekte; Vroegtijdige ouderdomsverschijnselen.
                  • BPH (benigne prostaathypertrofie, goedaardige prostaatvergroting); Overgangsklachten, menstruatiepijn, onregelmatige menstruatie, uitblijven van de menstruatie, witte vloed, hoofdpijn gedurende de menstruatie.
                  • Gebrekkige eetlust (anorexie), dyspepsie/indigestie (slechte spijsvertering), trage spijsvertering, preventie van maag- en duodenumzweren, maag- en darmkrampen, atone constipatie, constipatie door verzwakking, diarree,dysenterie.
                  • Onvoldoende, urineproductie, enuresis, bedwateren, chronische urineweginfecties, urinaire irritatie, nierontsteking.
                  • Verkoudheden, hoest, astma, griep.
                  • Insulineresistentie, diabetes type 2 (ouderdomsdiabetes).
                  Gebruikte delen:
                  De bladeren.
                  Waarschuwingen:
                  Niet geven bij leverziekten en aandoeningen van de urinewegen.

                  Yohimbine*

                  Functie:
                  Yohimbine (corynanthe yohimbe) komt van de bast van de yohimbeboom, een groenblijvende boom uit West-Afrika. Yohimbebast wordt gegeten, gesnoven, gerookt, op het lichaam gesmeerd en tot thee verwerkt, allemaal om de krachtige geslachtsopwekkende eigenschappen, doordat het de bloedvaten naar de penis verwijdt. Hierdoor is het een zinvol middel bij seksuele problemen (impotentie) bij mannen). Het actieve bestanddeel in yohimbine is yohimbine hydrochloride, een kristallijnen alkaloïde. Yohimbe blokkeert de alpha-2-adrebergetische receptoren, onderdeel van het sympathische zenuwstelsel. Yohimbe blokkeertde monoamine oxidase (MAO) en is daardoor juist geschikt als antidepressiva. U kan beter yohimbine hydrochloride gebruiken, omdat dee hoeveelheid yohimbine in de bast te verschillend is, waardoor het onmogelijk is een precieze dosis te gebruiken. Daarom wordt yohimbine (maar niet yohimbine hydrochloride) als onveilig beschouwd. Yohimbine doet bloedvaten in de penis uitzetten, het maakt noradrenaline los, een neurotransmitter.

                  Waarschuwing:

                  • Yohimbine kan beter niet gebruikt worden door mensen met nieraandoeningen, maagzweren, zwangere vrouwen, hoge bloeddruk of psychische problemen. Yohimbine mag tevens nooit gebruikt worden met voedsel of stoffen die tyramine bevatten, een aminozuur, zoals lever, kaas, rode wijn, bepaalde voedingszuren,... Gebeurt dat wel kan dat hypertensie (hoge bloeddruk) veroorzaken. Yohimbine is krachtiger dan muira puama en damiana, maar standaard doseringen van yohimbe veroorzaken soms verhoogde bloeddruk, verhoogde hartslag, misselijkheid, maagpijn, diarree, duizeligheid, hoofdpijn, opvliegers, hallucinaties, angstaanvallen en pijnaanvallen, slapeloosheid. Hogere doseringen kunnen gevaarlijk zijn en veroorzaken verlies van spierfuncties, rillingen, vertiligo (huidaandoening) en soms hallucinaties

                  Zoethout


                  Latijnse naam: Glycyrrhiza glabra
                  Andere namen: kalissiehout, klishout, kenthout, bitterzoet, licorice 
                  Toepassing bij klachten:
                  Wetenschappelijk onderzocht
                  Inwendig gebruik:
                  • Ontstekingswerend, pijnstillend, verzachtend op het maag- en darmslijmvlies; Beschermt tegen maagzweren, beschermt de slijmvliezen: voorkomen en aanpak van maag- en duodeneumzweren, bescherming tegen optreden van zweren bij roken en alcoholgebruik; Maagslijmontsteking; Darmslijmvliesontsteking; Ondersteunend bij de ziekte van Crohn.
                  • Ontkrampend; Versterkt de maag, verbetert de kwaliteit van de secreties, spijsverteringsbevorderend: maagdarmkrampen; Krampen gepaard met maag- en duodenumzweren; Braken, misselijkheid; Zwakke maag; Moeilijke spijsvertering, winderigheid, oprispingen.
                  • Ondersteunt de bijnier; Verlengt de werking van cortisol; Vermindert de uitscheiding van corticosteroïden: bijnierzwakte met uitputting; Chronische vermoeidheid en/of lage stressbestendigheid; Ondersteunend bij bijnierinsufficiëntie (ziekte van Addison)Stimuleert de bijnierschors na een corticoïdenbehandeling.
                  • Bevordert het ophoesten van slijmen; Verzachtend en ontkrampend; Hoestdempend; Antimicrobieel: bronchitis; hoest; taaie slijmen, slijmproppen; strottenhoofdontsteking met heesheid en eventueel stemverlies); kroep; Keelpijn, mondslijmvliesontsteking, luchtpijpontsteking.
                  • Ontstekingswerend, antihistaminisch en anti-allergisch: allergische aandoeningen; hooikoorts, allergische neusverkoudheid; allergische astma; gewrichtsontsteking (artritis).
                    Gebruikte delen:
                    De wortels en uitlopers of stolonen (vanaf het derde jaar geoogst), ongepeld of ontschorst
                      Waarschuwingen:
                      Vanwege de aldosteron-achtige eigenschappen (verhoogde retentie van natrium, verhoogde uitscheiding van kalium): niet geven bij hypertensie (hoge bloeddruk) en hypernatriëmie (hoge natriumspiegel); niet geven bij oedemen (vochtophoping); niet geven bij hypokaliëmie (lage kaliumspiegel); niet geven bij misselijkheid en braken; niet geven bij nierinsufficiëntie; niet geven bij hartziekten (hartzwakte, hartritmestoornissen); niet geven aan diabetici (omdat diabetici die met insuline worden behandeld al de neiging hebben tot hypokaliëmie; tevens door de suikers; glycyrrhizine zelf mag alleen in beperkre mate als vervangend zoetmiddel)
                      Niet geven aan zwangere en zogende vrouwen (er zijn geen studies): door de fyto-oestrogene stoffen, door mogelijke interferentie met het metabolisme van steroïde hormonen, door een mogelijke baarmoederstimulerend effect
                      Niet geven bij hepatitis, galblaasaandoeningen, cholestatische leveraandoeningen en levercirrhose
                      Niet langer innemen dan 4 tot 6 weken zonder medisch advies
                      Vanwege het bloedverdunnend effect: niet gebruiken de laatste 14 dagen (zeker de laatste 36 uur) voor een chirurgische of tandheelkundige ingreep; niet geven aan personen met een actieve bloeding (bijvoorbeeld: een bloedende maagzweer)
                      Niet geven bij aandoeningen die hormoonafhankelijk zijn of bij een voorgeschiedenis daarvan: borstkanker, baarmoederkanker, baarmoederhalskanker, eierstokkanker, endometriose, baarmoederfibromen, trombose of embolie; tenzij op advies van een deskundige (hoewel er tot nu toe geen argumenten zijn om fyto-oestrogenen dezelfde negatieve effecten toe te schrijven als de synthetische oestrogenen).

                      Wijnruit*

                      Functie:
                      • Versterkt haar- en bloedvaten
                      • Verhoogt licht de bloeddruk
                      • Helpt bij zenuwinstortingen
                      • Stimuleert het inzetten van de menstruatie
                      De aromatische bladeren van wijnruit (ruta graveolens) zijn rijk aan de glycoside rutine, die haar- en bloedvaten sterker maakt. Infusies verhogen de bloeddruk licht en bezitten abortieve (vruchtafdrijvende) en diuretische (urinedrijvende) eigenschappen. Wijnruit wordt ook gebruikt tegen zenuwinstortingen en voor het stimuleren van het inzetten van de menstruatie.



                      Waarschuwing:

                      • Wijnruit kan tijdens de zwangerschap beter niet ingenomen worden


                      Venkel


                      Latijnse naam: Foeniculum vulgare
                      Andere namen: Zachte dille, Fenkel, fienkel, common fennel 

                      Toepassing bij klachten:
                      Wetenschappelijk onderzocht
                      Inwendig gebruik:
                      De vruchten:
                      • Darmgasdrijvend; Krampopheffend op de spijsvertering: winderigheid (flatulentie), pijnlijke winderigheid, meteorisme (overdreven gasvorming, opgezette buik); luchtslikken, opgezet colon; maagdarmkolieken en maagdarmkrampen; spastische constipatie, spastische colon; darmkrampjes en pijnlijke winderigheid bij zuigelingen; diarree, zuigelingendiaree met krampjes; ondersteunend middel bij laxeermiddelen (om krampen en winderigheid te voorkomen).
                      • Eetlustopwekkend; Sijsverteringsbevorderend; Galdrijvend: eetlustgebrek (anorexie), zwakke maag, darmatonie, vertraagde darmlediging, indigestie/dyspepsie (moeilijke, slechte spijsvertering, zwaar en opgeblazen gevoel na de maaltijd), oprispingen.
                      • Krampopheffend op de luchtwegen; Slijmoplossend; Bevordert de trilhaarbeweging van de slijmvliezen van de luchtwegen; Ontstekingswerend: hoest, spastische hoest, kinkhoest, piepende hoest (veel bij kinderen), heesheid; bronchitis, chronische bronchitis, verstopte luchtwegen, slijmproppen.
                      • Bevordert de melkproductie: onvoldoende melkproductie bij borstvoeding.
                        Gebruikte delen:
                        Vooral de vruchten, soms de wortel.
                          Waarschuwingen:
                          Etherische olie of hoge doses van andere preparaten niet aan zwangere vrouwen geven (stimuleert de baarmoeder, fyto-oestrogeen).
                          Etherische olie niet aan zuigelingen en kleine kinderen onder de 2 jaar geven (potentieel toxisch: gevaar op spasme van het strottenhoofd, kortademigheid, hyperexcitatie).
                          Bij diverticulitis, diverticulose, maag- of duodenumulcus, oesophale reflux, gastrointastinale aandoeningen, spastisch colon, colitis ulcerosa: enkel op voorschrift.


                          Valkruid


                          Latijnse naam: Arnica montana
                          Andere namen: Wolverlei, bergweegbree, Alpische goudbloem, mountain arnica 
                          Toepassing bij klachten:
                          Wetenschappelijk onderzocht
                          Inwendig gebruik
                          • Arnica montana is niet ongevaarlijk bij inwendig gebruik. Mag alleen onder toezicht en op voorschrift van een deskundige ingenomen worden en dan nog best kortdurend en enkel gestandaardiseerde preparaten. Een goed alternatief is wel de homeopathische vorm van arnica montana.
                          Uitwendig gebruik:
                          Op een intacte huid en niet nabij mond of ogen:
                          • Bevordert de opname van bloeduitstortingen; vermindert zwellingen; verhoogt de doorbloeding: bloeduitstortingen, builen, pijnlijke plekken door stoten; Kneuzingen, verzwikkingen, verstuikingen; Spierverrekkingen, spierscheuren, overbelaste spieren; Oedeem door beenbreuken.
                          • Lokaal ontstekingswerend; Pijnstillend; Vermindert de zwelling en vermindert zenuwpijnen; Spierverwarmend, spierherstellend en spierontspannend: sportmassage: vermoeide spieren, rug, benen en voeten na inspanning; Artritis, artrose, jicht, ischias, tenniselleboog, spierpijn, neuralgie (zenuwpijn), peesontsteking.
                          Het wordt niet aangeraden om Arnica montana op een beschadigde huid of slijmvliezen te gebruiken, vanwege de mogelijk irriterende of allergische werking.

                          Gebruikte delen: 
                          Vooral de bloemen, geoogst in juni en juli, snel gedroogd. 

                          Waarschuwingen:

                          Uitwendig gebruikt:
                          Niet gebruiken bij kinderen onder de 2 jaar
                          Niet aanwenden bij bestaande allergie.
                          Inwendig gebruikt:
                          Absoluut te vermijden tijdens de zwangerschap en zogen
                          In alle andere gevallen enkel onder controle van een deskundige.

                          Valeriaan

                          Andere namen: Kattekruid, baldriaan, stinkerskruid, great wild valerian 
                          Toepassing bij klachten:
                          Wetenschappelijk onderzocht
                          Inwendig gebruik:
                          • Werkt kalmerend, angstwerend, vermindert overdreven werking van de orthosymaticus (deel van het zenuwstelsel), vermindert overdreven effect van de nervus vagus: wanneer een snelle en krachtige ontspanning gewenst is bij opstoten van spanning (valeriaan werkt eerder kortdurend en de inname moet daarom vaak herhaald worden): stress/spanning en de gevolgen van stress: zenuwachtigheid, rusteloosheid, prikkelbaarheid, gejaagdheid, overwerktheid, hartkloppingen, spanningshoofdpijn, migraine, duizeligheid, oorsuizingen, ziekte van Menière, prikkelhoest, hoge bloeddruk, astmazenuwpijn (zonder sufmakend te zijn zoals de meeste kalmeermiddelen wel zijn en zonder het concentratievermogen aan te tasten); Angsten (zoals examenvrees, plankenkoorts, voor een sollicitatiegesprek); Hysterie, paniek, overdreven emotionaliteit en overbezorgdheid, snel opgewonden zijn; Intellectuele overspanning, depressiviteit na intellectuele overspanning; ADHD (niet geven onder de 3 jaar); Bij ontwenning of als vervanger van klassieke kalmerende middelen; Bij ontwenning aan nicotine (vermindert nervositeit en geeft sigaretten een onaangename smaak); Verhoogde schildklierwerking (vermindert zenuwachtigheid en hartkloppingen); Bij menopauzale spanningen en warmte-opwellingen, premenstruele tensie.
                          • Slaapopwekkend: milde tot matige slapeloosheid: vooral bij problemen met het inslapen, door bijvoorbeeld intellectuele overspanning of overactieve geest (blokperiode, langdurig computerwerk), door angsten of door nerveuze overspanning (voorbeeld: hectische dag op het werk); frequent nachtelijk ontwaken (doorslaapproblemen); slechte slapers: het effect is beter als valeriaan een tijd wordt gebruikt.
                          Gebruikte delen:
                          De wortelstok met zijn uitlopers (de wortelharen wel verwijderen), geoogst in het tweede of derde jaar, van september tot oktober als de bladeren zijn afgevallen; vers te gebruiken of te drogen onder de 40°C.
                            Waarschuwingen:
                            Niet aan lever- en nierpatiënten geven, tenzij op voorschrift.
                            Niet geven aan kinderen onder de 3 jaar.
                            Niet geven aan zwangere en zogende vrouwen (door gebrek aan studies).

                            Tijm


                            Latijnse naam: Thymus vulgaris
                            Andere namen: Echte tijm, hooitijm, tijmoes, roomse kwendel, thym

                            Toepassing bij klachten:
                            Wetenschappelijk onderzocht
                            Inwendig gebruik:
                            • Ontsmettend, infectiewerend op de luchtwegen; Algemeen weerstandverhogend; Ontkrampend op de luchtwegen; Bevordert oplossen en ophoesten van slijm; Ontstekingswerend: verkoudheid, griep, neusverkoudheid, keelpijn en amandelontsteking, sinusitis, strottenhoofdontsteking, heesheid; Bronchitis, luchtwegeninfecties, hoest; Krampachtige, droge hoest; Prikkelhoest, astmatische hoest, kinkhoest, kroep slijmproppen.
                            • Hoestbedarend; Eetlustopwekkend, spijsverteringsbevorderend, galvormend, winddrijvend; Krampwerend: eetlustgebrek, moeilijke spijsvertering, winderigheid, opgezette buik, oprispingen; Verstoorde darmflora, darmgistingen; Krampen, kolieken.
                            Uitwendig gebruik:
                            • Lokaal antimicrobieel; Bactericide; Schimmelwerend; Wondhelend: mondslijmvliesontsteking, spruw, aften; Tandvleesontsteking, tandkasontsteking, tandbederf; Keelpijn, amandelontsteking, strottenhoofdontsteking; Neusverkoudheid, sinusitis, bronchitis; Wonden, etterende wonden, ontsmettingsmiddel voor de huid, sneden, zweren, schimmelinfecties van de huid, voetschimmel.
                            • Lokaal circulatiebevorderend en spierverwarmend; Pijnstillend: artrose, artritis, jicht, spierpijn; Jeukende huidaandoeningen, psoriasis.
                            • Ontgeurend: slechte adem
                            Gebruikte delen:
                            Het kruid, zijnde de verse bloeiende toppen met afgeritste bladeren, geoogst in juni en juli, te drogen en niet langer dan jaar te bewaren.
                              Waarschuwingen:
                              Niet geven aan zwangere vrouwen en zeker niet de etherische olie (werkt stimulerend op de baarmoeder, er is ook melding van levertoxiciteit, beenmergdepressie en foetale convulsies), tijm in de voeding kan wel bij zwangere vrouwen. De etherische olie niet geven bij hartinsufficiëntie en enterocolitis. De etherische olie niet laten inhaleren door kinderen onder de jaar (gevaar op Kratschmer-reflex door prikkelen van het neusslijmvlies met ademhalingsstilstand als gevolg). Niet geven bij galobstructie of leveraandoeningen. Niet geven bij hoge bloeddruk, tenzij onder controle van een deskundige; echte tijm als keukenkruid kan wel. Niet geven bij aandoeningen die hormoonafhankelijk zijn of bij een voorgeschiedenis daarvan: borstkanker, baarmoederkanker, baarmoederhalskanker, eierstokkanker, endometriose, baarmoederfibromen, trombose of embolie; tenzij op advies van een deskundige (hoewel er nog geen argumenten zijn om fyto-oestrogenen dezelfde negatieve effecten toe te schrijven als de synthetische oestrogenen).

                              Teunisbloem

                              Latijnse naam: Oenothera biennis
                              Andere namen: Nachtbloem, ezelskruid, gele wederik, patrijskruid, evening primrose
                              Toepassingen bij klachten:
                              Wetenschappelijk onderzocht
                              Inwendig gebruik: Teunisbloemolie softgels
                              • Bevordert het vrouwelijk hormonaal evenwicht; Bevordert de menstruatie; Vochtafdrijvend: pijnlijk gespannen borsten, vochtophoping in gezicht, buik en ledematen, gewichtstoename, rugpijn, buikkrampen, misselijkheid,   prikkelbaarheid, moedeloosheid, stemmingswisselingen, concentratiestoornissenopflakkeren van acne en mee-eters; Uitblijven van de menstruatie, onregelmatige menstruatie; borstcysten, goedaardige borsttumoren; steriliteit, vruchtbaarheidsproblemen bij man en vrouw.
                              • Regelt de voeding, elasticiteit, hydratatie, talgproductie en herstel van de huid; Bevordert de nagelstructuur en haarstructuur: minder jeuk en huiduitslag; Droge huid, schilferige huid, vroegtijdige huidveroudering en huidverslapping, rimpels, verlies van elasticiteit; Slechte wondheling; Psoriasis, dermatitis, geïrriteerde of ontstoken huid; Broze nagels en haren, droge haren, haaruitval (ook van het mannelijke, androgyne type); Jeuk, droogte en roodheid van de huid bij nierinsufficiëntie).
                              • Bloedverdunnend, vermindert de plaatjesaggregatie en plaatjesadhesie of bloedklontering; Bloeddrukverlagend bij verhoogde waarden; Vaatverwijdend: voorkomen van aderverkalking (atherosclerose) en van hart- en vaatziekten (trombose, embolie, infarct); flebitis; te stolbaar, visceus of dik bloed; verhoogd cholesterolgehalte; te hoge triglyceriden; hoge bloeddruk.
                              • Stimuleert het immuunsysteem; Ontstekingsremmend; Pijnstillend; Vermindert allergische verschijnselen: ondersteunend bij auto-immuunziekten zoals reumatoïde artritis (helpt dosis pijnstillers te verminderen, fibromyalgie, ziekte van Crohn, sclerodermie (verharding van het bindweefsel); Ondersteunend bij astma, kooikoorts, allergieën; Afremmen van multiple sclerose; Afremmen kanker (bernagie-olie vergroot bijvoorbeeld de behandelingsresultaten van tamoxifen, radio- en chemotherapie bij borstkanker); Zwak immuunsysteem; Ondersteunend bij CVS (chronisch vermoeidheidssyndroom), ME (myalgische encephalomyelitis).
                                Uitwendig gebruik: Teunisbloemolie 30 ml
                                • Beschermt, voedt en rehydrateert de huid: droge, schilferige huid, rimpels, verouderde, vermoeide en slappe huid, wonden.
                                • Ontstekingswerend: eczeem, dauwworm, luiereczeem.
                                  Gebruikte delen:
                                  Het zaad, geoogst eind oktober, de koudgeperste olie uit het zaad.
                                    Waarschuwingen:
                                    Soms doet zich misselijkheid, spijsverteringsklachten, huiduitslag en hoofdpijn voor, maar zelden allergische reacties.

                                    Smeerwortel

                                    Smeerwortel/symphytum officinale balsem

                                    Latijnse naam: Symphytum officinale
                                    Andere namen: Gewone smeerwortel, timmermanswortel, heelwortel, heel been, comfrey 
                                    Toepassing bij klachten:
                                    Inwendig gebruik:
                                    • De inwendige toepassing van gewone smeerwortel dient enkel op voorschrift van en onder controle van een deskundige te gebeuren. 
                                    Uitwendig gebruik:
                                    • Wondhelend, huidherstellend en slijmvliesherstellend: wonden, slecht genezende wonden, etterende wonden, schaafwonden, brandwonden; Kloven, anuskloven, tepelkloven, doorligwonden, droge en slappe huid, voorkomen en aanpak van zwangerschapsstriemen; acne, steenpuisten, zweren, insectenbeten; Aambeien, aderontsteking, open been; Mondslijmvliesontsteking, aften, tandvleesontsteking, bloedend tandvlees, onstoken tandvlees, tongontsteking, strottenhoofdontsteking met eventuele heesheid, keelpijn, amandelontsteking, borstklierontsteking; Psoriasis, eczeem, jeuk, droge en schilferige huid, luiereczeem, eeltknobbels.
                                    • Vernieuwen en herstellen van beschadigd bindweefsel en kraakbeen; Bevordert weefselvorming en dus heling van botbreuken: kneuzingen, bloeduitstortingen, builen, verzwikkingen, bandscheuren, ontwrichtingen, peesontstekingen, tenniselleboog, spierverrekkingen, spierontsteking, sportblessures; Botbreuken; BeenvliesontstekingVoorkomen/verminderen van littekenvorming, voorkomen van zwangerschapsstriemen.
                                    Gebruikte delen:
                                    Vooral de wortel (na 3 of 4 jaar, best geoogst in de lente voor het uitschieten in het najaar)
                                      Waarschuwingen:
                                      Inwendig gebruik:
                                      Helemaal niet gebruiken, tenzij een pyrrolizidine-vrij preparaat
                                        Uitwendig gebruik:
                                        Tijdens de zwangerschap wordt aangeraden gewone smeerwortel helemaal niet aan te wenden
                                        Ook tijdens het zogen wordt aangeraden gewone smeerwortel helemaal niet aan te wenden
                                        Bij leveraandoeningen of voorgeschiedenis ervan gewone smeerwortel helemaal niet aanwenden.

                                        Smeerwortel/symphytum officinale balsem

                                        Papaver

                                        Functie:
                                        • Werkt verdovend (morfine)
                                        • Ontspant spieren (morfine)
                                        • Vermindert kliersecreties (morfine)
                                        • Vertraagt de ademhaling (morfine)
                                        • Onderdrukt het honger gevoel (morfine)
                                        • Tegen hoesten (codeïne)
                                        • Helpt bij infecties aan de luchtwegen (codeïne)
                                        • Helpt bij astma (codeïne)
                                        De zaden van papaver ( papaver somniferum) ook slaapbol of maankop vinden toepassing in de keuken. Wanneer de onrijpe zaadpeulen verpulverd worden, leveren ze een melkachtig sap op, dat snel verhardt, dit is opium en bevat 25 verschillende alkaloïden, waarvan morfine de belangrijkste is. Morfine is een verdovend middel dat pijn stilt, spieren ontspant, kliersecreties vermindert, de ademhaling vertraagt en honger onderdrukt. Met injecties wordt plaatselijk pijn verdoofd. Een exces kan echter tot verslaving leiden. Een derivaat van morfine, acetylmorfine (heroïne), is een veel sterkere drug, die grotere afhankelijkheid en zelfs de dood veroorzaakt. Een andere alkaloïde in opium is methylmorfine (codeïne), waaraan men nauwelijks verslaafd kan geraken. Codeïne wordt gebruikt tegen hoesten, infecties aan de luchtwegen en astma. Morfine wordt ook in veel mindere maten aangetroffen in koe- en moedermelk, alfalfa, sla en andere planten.

                                        Sla

                                        De bladeren van sla (lactuca sativa) bevatten een bittere secretie, die sterk kalmerend werkt. Het eten van een groot bord verse sla, kalmeert nervositeit en wekt slaap op, vooral wanneer het vlak voor bedtijd wordt gegeten.

                                        Functie:
                                        • Werkt kalmerend
                                        • Wekt de slaap op

                                        Sint-janskruid



                                        Latijnse naam: Hypericum perforatum
                                        Andere namen: Hertshooi, jaagt-den-duivel, heksenkruid, St. John's wort 
                                        Toepassingen bij klachten:
                                        Wetenschappelijk onderzocht
                                        Inwendig gebruik:
                                        • Fyto-antidepressivum: verbetert de stemming en gemoed: helpt bij milde tot middelzware depressies veroorzaakt door een duidelijke oorzaak zoals door een sterfgeval, werkverlies, relatieproblemen, geldproblemen, ...; Neerslachtigheid tijdens de menopauze; Seizoensdepressie; Melancholie, zwaarmoedige buien, ochtendhumeur, bij apathie (onverschilligheid).
                                        • Kalmerend en angstdempend, verhoogt de weerstand tegen stress: onrust, zenuwachtigheid, prikkelbaarheid, overspanning, stress; Angst, slapeloosheid (inslaapstoornissen en doorslaapstoornissen); Emotionele problemen tijdens de menopauze; Vermindert libido; Premenstruele spanningen; Agressiviteit, verminderde eetlust, hyperventilatie, hartklachten, maagdarmstoornissen.

                                        Uitwendig gebruik:
                                        • Wondhelend en infectieremmend, antiviraal: wonden, snijwonden, schaafwonden; Eerste graads branwonden, zonnebrand, blaren.
                                        • Lokaal pijnstillend, zenuwpijnstillend, ontstekingswerend: pijnlijke wonden; Spierpijnen, reumatische gewrichtspijnen, kneuzingen, blauwe plekken, verstuikingen, sportblessures, verrekkingen.
                                        Gebruikte delen:
                                        De bloeiende toppen, geoogst eind juni/begin juli, snel te drogen zonder 30° te overschrijden.
                                        Waarschuwingen:
                                        Sint-janskruid kan leiden tot verhoogde gevoeligheid voor licht Soms worden maag- darmklachten, hoofdpijn of allergische reacties waargenomen. Sint-janskruid niet innemen met antidepressiva.

                                        Sarsaparilla


                                        Latijnse naam: Smilax officinalis
                                        Andere namen: Struikwinde

                                        Toepassing bij klachten:
                                        Inwendig gebruik:
                                        Onvoldoende urine-aanmaak en verminderde nierfunctie; ondersteunend bij nierinsufficiëntie, chronische nierontsteking en nefrotisch syndroom; verhoogd urinezuurgehalte, jicht; voorjaarsmoeheid, vermoeidheid, lentekuren; ontgifting van zware metalen (lood, kwik, amalgaam,...).
                                        Chronische huidaandoeningen: psoriasis (verminderd schilfering en ontsteking); chronische eczeem.
                                        Acne, huidontsteking, jeukende huidaandoeningen. 
                                        Abcessen, steenpuisten, karbonkels (negenoog).
                                        Artritis en artrose, jicht.
                                        Verhoogd cholesterolgehalte.
                                        Fyto-hormonale effecten: hormoonregulator (door de steroïde saponinen die precursoren leveren voor de lichaamseigen steroïdenproductie; door bètasitosterol): onvruchtbaarheid door stoornissen in de eierstokken bij de vrouw; stoornissen in de vrouwelijke hormoonhuishouding: onregelmatige menstruaties; overgangsklachten, PMS (premenstrueel syndroom), fibrocystische borsten; stoornissen in de mannelijke: impotentie, spierzwakte, onvoldoende spiermassa, aanvulling bij krachtsporten.
                                        Virale aandoeningen (onder andere herpesinfecties), verkoudheden, griep, luchtwegenaandoeningen met slijmen; witverlies, vaginale ontsteking; schimmelinfecties.
                                        Winderigheid, opzetting van de buik, gasophoping (meteorisme).
                                        Gebrekkige eetlust (anorexie), dyspepsie (moeilijke spijsvertering), chronische leveraandoeningen, geelzucht.
                                          Gebruikte delen:
                                          De bijwortels, van de wortelstok afgehaald, in stukken van 50 à 75 cm gesneden om te drogen, wat buigzame wortelstukken oplevert.
                                          Soms de bladeren en stengels (uitwendig gebruik).
                                            Waarschuwingen:
                                            Niet geven bij zwangerschap en zogende vrouwen (wegens gebrek aan studies).

                                            Salie


                                            Latijnse naam: Salvia officinalis
                                            Andere namen: Echte salie, blauwe salie, keukensalie, sage
                                             

                                            Toepassing bij klachten:
                                            Wetenschappelijk onderzocht
                                            Inwendig gebruik:
                                            • Zweetremmend: overdreven transpiratie, klamme handen, zweetvoeten, overmatig (nachtelijk) zweten tijdens de menopauze, overmatig zweten door hyperthyreoïdie (overdreven schildklierwerking, overmatig zweten van psychosomatische oorsprong (nerveus zweten), overmatig nachtzweten (bijvoorbeeld: bij chronische virale infecties, TBC,...), koortsige toestanden.
                                            • Samentrekkend, ontstekingswerend, infectiewerend: voorkomen van griep en verkoudheden, bronchitis (luchtwegenaandoeningen), stomatitis, mondslijmvliesontsteking, mondzweertjes, aften, tandvleesontsteking, bloedend tandvlees, loszittende tanden, faryngitis, angina (keelpijn, amandelontsteking), laryngitis, strottenhoofdontsteking, heesheid, maagdarmslijmvliesontstekingen, maagwandontsteking, diarree, slokdarmontsteking.
                                            • Maagversterkend, spijsverteringsbevorderend, galvormend; Winddrijvend, krampwerend op maag en darmen: gebrekkige eetlust (anorexie), indigestie/dyspepsie (moeilijk spijsvertering, moeilijk verteren van zware spijzen), leverinsufficiëntie (zwakke leverfunctie), winderigheid, oprispingen, opgezette buik, darmgistingen, krampen en kolieken van maag.
                                            • Menstruatiebevorderend; Stimuleert de baarmoeder: menstruatiekrampen, pijnlijke menstruatie, uitblijven van de menstruatie; uitblijven van de bevalling, moeilijke bevalling.
                                            • Regelt het hormonaal evenwicht bij de vrouw; Bevordert de geslachtsdrift bij de vrouw: menopauzale klachten (overgangsklachten als warmte opwellingen, overmatig zweten, vaginale droogte), hormonaal onevenwicht, onregelmatig bloedverlies, onregelmatige menstruele cyclus, uitblijven van de menstruatie, gebrek aan libido (geslachtsdrift) bij de vrouw, onvruchtbaarheid bij de vrouw, herstel na abortus (miskraam).

                                              Uitwendig gebruik:

                                              • Infectiewerend, schimmelwerend; Wondhelend, samentrekkend, ontstekingswerend; Remt overdreven afgifte van talg: mondslijmvliesontsteking, mondzweertjes, aften, tandvleesontsteking, bloedend tandvlees, loszittende tanden, faryngitis, angina (keelpijn, amandelontsteking), laryngitis, strottenhoofdontsteking, heesheidWitte vloed, vaginale ontstekingKleine wonden, slecht helende wonden, zweren, insectenbeten, eczeem, acne, vette huidSlechte adem.
                                                Gebruikte delen:
                                                De verse bladeren, voor de bloei geplukt.
                                                De bloeiende toppen.
                                                  Waarschuwingen:
                                                  Niet geven aan zwangere vrouwen: de alcoholische tinctuur en zeker niet de etherische olie (stimuleert de baarmoeder, kan afwijkingen bij de foetus veroorzaken); culinair gebruik van echte salie is wel toegelaten. In de laatste weken tot dagen kan echte salie, wel onder begeleiding gegeven worden om de bevalling voor te bereiden en te bevorderen.
                                                  Niet geven aan zogende vrouwen (remt de melkafscheiding), tenzij de melkvorming dient afgebouwd.
                                                  Niet geven bij ulceratie (zweren) van het maagdarmkanaal (door de bitterstoffen).
                                                  Niet geven aan mensen met een opvliegende aard, vanwege de opwekkende werking.
                                                  Niet geven bij aandoeningen die hormoonafhankelijk zijn of met een voorgeschiedenis daarvan: borstkanker, baarmoederkanker, baarmoederhalskanker, eierstokkanker, endometriose, baarmoederfibromen, trombose of embolie; tenzij op advies van een deskundige (hoewel er nog geen argumenten zijn om fyto-oestrogenen dezelfde negatieve effecten toe te schrijven als de synthetische oestrogenen).
                                                  Niet geven bij hypertensie (hoge bloeddruk): vooral het hydrolaat is bloeddrukverhogend.